ภาวะน้ำหนักลดในผู้ป่วยมะเร็ง ภัยเงียบที่ต้องรีบแก้ไข

ภาวะน้ำหนักลดในผู้ป่วยมะเร็ง ภัยเงียบที่ต้องรีบแก้ไข

ภาวะน้ำหนักตัวลดในผู้ป่วยมะเร็ง

ภาวะน้ำหนักตัวลดจากโรคมะเร็ง เป็นภาวะที่พบในผู้ป่วยมะเร็งจำนวนมาก อาการแสดงหลักที่พบคือ น้ำหนักตัวลดลงอย่างต่อเนื่อง ผู้ป่วยมีร่างกายผอมซูบเนื่องจากสูญเสียมวลกล้ามเนื้อและมักมีอาการร่วมอื่น ๆ^1-3 ที่ทำให้การดำเนินของภาวะนี้รุนแรงขึ้นได้้แก่่ ไม่่อยากอาหาร คลื่่นไส้้ อาเจีียน อ่อนแรง ทำให้้ผู้้ป่่วยรับประทานอาหารได้้น้้อยลง

จะรู้ได้อย่างไรว่าผู้ป่วยมะเร็งมีภาวะน้ำหนักตัวลด

ผู้ป่วยมะเร็งได้รับการวินิจฉัยว่ามีภาวะน้ำหนักตัวลดคือผู้ป่วยที่มีน้ำหนักลดลงมากกว่า 5% ในช่วงเวลา 6 เดือน³ หรือลดลงมากกว่า 2% ในผู้ป่วยที่ผอมอยู่แล้ว

(ค่าดัชนีมวลกาย < 20 กก./ม²) หรือแสดงอาการของการสูญเสียมวลกล้ามเนื้ออย่างชัดเจน ที่เรียกว่า“ผอมหนังหุ้มกระดูก”⁴

สาเหตุของภาวะน้ำหนักตัวลดในผู้ป่วยโรคมะเร็ง

ผู้ป่วยมะเร็งมักมีภาวะน้ำหนักตัวลดลงอาจเพราะความวิตกกังวลเกี่ยวกับโรค มะเร็งหรือผลกระทบจากการรักษา นอกจากนั้นสาเหตุสำคัญเกิดจากผลกระทบ จากตัวโรคเพราะร่างกายของผู้ป่วยมะเร็งจะถูกกระตุ้นให้เกิดกระบวนการอักเสบมากขึ้น โดยการผลิตสารที่ชื่อ ไซโตไคน์ (cytokine) ออกมามากขึ้น⁴

เมื่อสารไซโตไคน์ ถูกผลิตและปล่อยออกมามาก ๆ จะส่งผลให้ผู้ป่วยโรคมะเร็งมีอาการเบื่ออาหาร รับประทานอาหารได้น้อยลง แต่มีการเผาผลาญอาหารมากกว่าปกติหลายเท่า ดังนั้น ถ้าพลังงานที่ร่างกายได้รับเข้าไปไม่เพียงพอต่อการเผาผลาญ ผู้ป่วยมะเร็งจะมีภาวะอ่อนเพลีย ร่างกายซูบผอม และเริ่มเข้าสู่ภาวะน้ำหนักตัวลด หากปล่อยไว้ไม่รีบฟื้นฟูร่างกายจะส่งผลกระทบสำคัญต่อการรักษาและคุณภาพชีวิตด้านอื่น ๆ ตามมา⁴

ผลกระทบที่สำคัญจากภาวะน้ำหนักตัวลด

น้ำหนักตัวลดเป็นการแสดงถึงภาวะโภชนาการในร่่างกายที่่ไม่สมดุล ซึ่งมีผล

กระทบสำคัญต่อผู้ป่วยมะเร็งดังนี้

• ความแข็งแรงของร่างกายลดลง ส่งผลให้ร่างกายไม่พร้อมต่อการเข้ารับการรักษาแบบต่าง ๆ เช่น เคมีบำบัด ฉายแสง รวมถึงผ่าตัด
• เพิ่มความเสี่ยงต่อการติดเชื้อ⁵
• เพิ่มความเสี่ยงต่อผลแทรกซ้อนจากการรักษา
• เพิ่มระยะเวลาในการที่ผู้ป่วยต้องนอนพักรักษาตัวในรพ.⁶

ดังนั้น หากสามารถแก้ไขภาวะน้ำหนักตัวลดในผู้ป่วยโรคมะเร็งได้ จะมีส่วนช่วยลดอัตราการเกิดโรคแทรกซ้อน รวมไปถึงปัจจัยอื่น ๆ ที่ส่งผลต่ออัตราการเสียชีวิตได้มากขึ้น ดังนั้น การป้องกันภาวะน้ำหนักตัวลดในผู้ป่วยโรคมะเร็งจึงเป็นปัจจัยสำคัญในการรักษาที่ ไม่อาจละเลยได้

Reference

1. Aoyagi T et al. World J Gastrointest Oncol. 2015;7(4):17-29.
2. Stewart GD et al. 2006. Clin Med 6: 140-143.
3. DeWys WD et al. 1980. Am J Med 69: 491-497.
4. Arends J et al. Clin Nutr. 2017;36(1):11-48.
5. Andreyev HJ et al. European journal of cancer. 1998 Mar 1;34(4):503-9.
6. Leandro-Merhi VA, et al. Arquivos de gastroenterologia. 2011 Mar;48(1):58-61

TH.2021.21503.PRO.1 (v1.0)©2022Abbott